ΔΙΑΦΑΝΕΙΑ ΣΤΗΝ ΤΟΠΙΚΗ ΑΥΤΟΔΙΟΙΚΗΣΗ

ΜΑΧΑΙΡΙΔΗΣ ΣΕΠΤ2012

Τη συζήτηση για την Τοπική Αυτοδιοίκηση συνήθως μονοπωλούν ζητήματα πόρων και αρμοδιοτήτων.

Ωστόσο, πιο κρίσιμο αναδεικνύεται το ζήτημα της φερεγγυότητάς της, ώστε να απολαμβάνει της εμπιστοσύνης των πολιτών.

Δυστυχώς, σε πολλές περιπτώσεις αυτή η τόσο αναγκαία εμπιστοσύνη κλονίζεται από έκνομες πράξεις και συμπεριφορές, μιας μικρής μερίδας των εκπροσώπων των τοπικών κοινωνιών και του προσωπικού της Τοπικής Αυτοδιοίκησης.

Και το ερώτημα που εκ των πραγμάτων τίθεται είναι γιατί αυτό το καθολικό κοινωνικό αίτημα για διαφάνεια παντού δεν ικανοποιείται. Πως ενώ ψηφίζονται διαρκώς νέοι νόμοι που ενισχύουν τους ελέγχους, δεν διασφαλίζεται επαρκώς η νομιμότητα στο χώρο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης. Με αποτέλεσμα να ενισχύεται η δυσπιστία των πολιτών, με εξαιρετικά αρνητικές επιπτώσεις στην ίδια τη Δημοκρατία.

Δεν πρέπει να μας διαφεύγει ότι τέτοιου είδους φαινόμενα αναπτύσσονται σε κοινωνίες όπου οι πολίτες αδιαφορούν, δεν συμμετέχουν. Κάτι που με τη σειρά του δημιουργεί πολίτες ευκολόπιστους και έτοιμους να υποκύψουν στις σειρήνες του λαϊκισμού. Η γιγάντωση των πάσης φύσεως άκρων τα τελευταία χρόνια αποτελεί την πιο απτή απόδειξη.

Ως εκ τούτου η μηδενική ανοχή στη διαφθορά πρέπει να είναι προτεραιότητα όλων μας, όσες και αν είναι οι παθογένειες του συστήματος, αλλά και οι δυνάμεις οι οποίες ανθίστανται σε κάθε προσπάθεια κάθαρσης.
Ζητούμενο αποτελεί να επουλωθούν οι πληγές που έχει υποστεί το τραυματισμένο πρόσωπο της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, να δοθούν λύσεις σε προβλήματα και κυρίως να ελαχιστοποιήσει το τεράστιο κόστος της διαφθοράς. Κόστος οικονομικό, πολιτικό, κοινωνικό και βεβαίως ηθικό, για την κάθε τοπική κοινωνία και τους πολίτες της, αλλά και για σύνολο της χώρας.

Το ότι υπάρχουν εστίες διαφθοράς και καταστάσεις που δεν τιμούν τους εκπροσώπους των τοπικών κοινωνιών, αλλά και το προσωπικό της Τοπικής Αυτοδιοίκησης, δεν σημαίνει ότι μπορεί να γίνουν ανεκτές «γενικεύσεις» και «εύκολες» καταγγελίες.
Σε αυτές οφείλεται εν πολλοίς η αποστροφή των πολιτών έναντι των θεσμών, οι οποίοι δεν πρέπει να ξεχνάμε ότι δημιουργήθηκαν για να κάνουν πιο εύκολη τη δική τους καθημερινότητα.

Απόρροια αυτού του γενικότερου κλίματος καχυποψίας που κάποιοι σκόπιμα δημιουργούν, είναι το έργο που συντελείται, σε αρκετές περιπτώσεις να μην αναγνωρίζεται.

Οι επίορκοι πρέπει να τιμωρούνται με αυστηρό και παραδειγματικό τρόπο. Ταυτόχρονα όμως, η μεγάλη πλειοψηφία που κάνει καλά της δουλειά της, πρέπει να προσπαθεί και να μην πέσει θύμα του κλίματος που ζητάει «αίμα» για όλους και για όλα.

Θέλω να επισημάνω ότι η προσπάθεια της Πολιτείας για περιορισμό της διαφθοράς πρέπει να είναι διαρκής, αλλά και οι πολίτες από την πλευρά τους πρέπει να επιλέγουν συνετά αυτούς που θα τους εκπροσωπούν στην Αυτοδιοίκηση.

Κάποιοι πιστεύουν ότι η αποδυνάμωση του ρόλου της Τοπικής Αυτοδιοίκησης μπορεί να εξαφανίσει τις εστίες διαφθοράς. Θεωρώ αυτή την άποψη απολύτως εσφαλμένη. Ο ρόλος που διαδραματίζει η Τοπική Αυτοδιοίκηση, παρά τις δεδομένες αδυναμίες, πρέπει να ενισχυθεί σε αυτή την τόσο δύσκολη περίοδο για τους πολίτες.

Η ενισχυμένη ως θεσμός Τοπική Αυτοδιοίκηση, μπορεί και πρέπει να αποτελέσει το θεματοφύλακα της διαφάνειας. Αρκεί το ίδιο το Κράτος πρώτο να εμπιστευτεί την Τοπική Αυτοδιοίκηση και να την απαλλάξει από άσκοπες διοικητικές πράξεις και ελέγχους που σίγουρα δεν λειτουργούν ως μέτρα ενίσχυσης διαφάνειας, αντιθέτως ευνοούν τη δημιουργία συνθηκών διαφθοράς.